Xử lý khí thải phát sinh trong nhà xưởng gồm hai công đoạn: thông gió chung để pha loãng chất ô nhiễm trong không gian xưởng và thông gió cục bộ để thu khí ngay tại nguồn phát sinh.

Bài viết trình bày 4 phương án trao đổi không khí, quy trình 5 bước của thông gió chung, 3 yêu cầu đối với hệ thống thu khí cục bộ và quy chuẩn mà khí thải phải đạt trước khi xả ra môi trường. Nội dung thuộc nhóm dịch vụ xử lý môi trường cho nhà xưởng sản xuất.

Xử lý khí thải nhà xưởng gồm những công đoạn nào?

Gồm hai công đoạn: thông gió chung và thông gió cục bộ. Thông gió chung đưa không khí sạch vào xưởng để pha loãng chất ô nhiễm. Thông gió cục bộ thu khí độc tại nguồn trước khi khí lan ra khu vực làm việc.

Trong quy trình xử lý khí thải nhà xưởng, thông gió và thu khí là phần phức tạp nhất. Nhiệm vụ của thông gió là giữ môi trường lao động đạt tiêu chuẩn vệ sinh theo quy định của nhà nước, để người lao động làm việc hiệu quả.

Sau khi thu gom, khí đi qua hệ thống xử lý, chẳng hạn tháp xử lý khí thải, rồi mới xả ra môi trường.

Thông gió chung trong nhà xưởng hoạt động như thế nào?

Thông gió chung là gì?

Thông gió chung là phương pháp đưa không khí từ bên ngoài vào nhà xưởng để pha loãng hơi nóng, bụi, hơi và khí độc, sau đó hút không khí ô nhiễm ra ngoài.

Phương pháp này xử lý ô nhiễm trên toàn bộ không gian xưởng, không nhắm vào một nguồn thải riêng lẻ.

Vùng thở, vùng tỏa độc và miệng hút là gì?

Đây là ba khái niệm dùng để mô tả đường đi của không khí trong xưởng:

• Vùng thở: khu vực công nhân hít thở khi làm việc.
• Vùng tỏa độc: khu vực phát sinh và phát tán khí, hơi độc.
• Miệng hút: điểm đầu vào của hệ thống hút, nơi khí ô nhiễm được đưa ra khỏi không gian xưởng.

Có những phương án trao đổi không khí nào trong nhà xưởng?

Có 4 phương án, gọi tên theo vị trí cấp gió và vị trí hút gió: thổi trên – hút dưới, thổi dưới – hút trên, thổi trên – hút trên và thổi dưới – hút dưới. Quy mô và đặc thù của từng xưởng quyết định phương án phù hợp.

Thông gió chung gồm những bước nào?

Gồm 5 bước theo thứ tự: không khí sạch, vùng thở, vùng tỏa độc, miệng hút và thải. Dù chọn phương án nào, xưởng đều phải giữ đúng trình tự này để bảo đảm hiệu quả và an toàn.

1. Không khí sạch: không khí lấy từ bên ngoài phải không chứa chất ô nhiễm gây hại.
2. Vùng thở: không khí sạch được đưa vào khu vực công nhân làm việc.
3. Vùng tỏa độc: chất ô nhiễm được pha loãng tại đây.
4. Miệng hút: hệ thống hút đưa khí ô nhiễm ra khỏi không gian xưởng.
5. Thải: khí thải được xả ra môi trường, không gây ảnh hưởng tiêu cực đến khu vực xung quanh.

Thông gió cục bộ khác thông gió chung ở điểm nào?

Thông gió cục bộ thu khí và hơi độc ngay tại nguồn phát sinh, còn thông gió chung pha loãng chất ô nhiễm trên toàn xưởng. Nhờ thu khí tại nguồn, chất ô nhiễm không lan sang khu vực làm việc.

Hệ thống thu khí cục bộ phải đáp ứng yêu cầu nào?

Hệ thống phải đáp ứng 3 yêu cầu sau:

• Không cản trở thao tác công nghệ.
• Không để không khí chứa chất ô nhiễm đi qua vùng thở của công nhân.
• Có vận tốc thu khí đủ lớn để giữ khí ô nhiễm trong vùng hút.

Cần chuẩn bị gì trước khi thiết kế hệ thống thu khí?

Cần khảo sát và đo đạc trực tiếp tại nguồn phát sinh để xác định tính chất của từng loại khí cần xử lý.

Mỗi xưởng có nguồn thải và thành phần khí khác nhau. Vì vậy, giải pháp thu khí được xác định riêng cho từng trường hợp, dựa trên kết quả khảo sát của kỹ sư môi trường.

Khí thải nhà xưởng phải đạt quy chuẩn nào trước khi xả ra môi trường?

Khí thải công nghiệp phải đáp ứng giới hạn trong QCVN 19:2024/BTNMT. Quy chuẩn này được ban hành kèm Thông tư 45/2024/TT-BTNMT ngày 30/12/2024 của Bộ Tài nguyên và Môi trường, có hiệu lực từ ngày 01/07/2025.

QCVN 19:2024/BTNMT quy định nồng độ tối đa cho phép của bụi, chất vô cơ và chất hữu cơ trong khí thải công nghiệp. Quy chuẩn thay thế QCVN 19:2009/BTNMT về bụi và chất vô cơ, cùng QCVN 20:2009/BTNMT về một số chất hữu cơ.

Mỗi cơ sở cần đối chiếu bảng giới hạn áp dụng cho ngành sản xuất của mình.

Môi Trường Đông Nam Bộ hỗ trợ xử lý khí thải nhà xưởng như thế nào?

Môi Trường Đông Nam Bộ cung cấp dịch vụ khảo sát nguồn khí thải và tư vấn phương án thông gió chung, thông gió cục bộ cho nhà xưởng sản xuất. Kỹ sư môi trường đo đạc tại nguồn phát sinh và đề xuất giải pháp theo từng trường hợp.

Dịch vụ gồm:

• Khảo sát, đo đạc khí thải tại nguồn phát sinh.
• Tư vấn phương án thông gió chung và thông gió cục bộ.
• Hỗ trợ đối chiếu kết quả với QCVN 19:2024/BTNMT.

Liên hệ Môi Trường Đông Nam Bộ và gửi loại hình sản xuất và nguồn khí thải của xưởng để nhận tư vấn xử lý khí thải phù hợp.